یونان تنها روزگاران باشکوه دوران باستان را به خودش ندیدهاست. این کشور قدیمی کودتای نظامی و حکمرانی دیکتاتورها را هم از سر گذراندهاست.
همین دورانها الهام بخش نویسندگانی از از جمله «آنتونیس ساماراکیس» بود که کتابهایی با موضوع خفقان فضای امنیتی بنویسند.
ساماراکیس در کتاب «نقطه ضعف» چنین شرایطی را هنرمندانه به تصویر کشیدهاست.
در شرایطی که امنیت کشوری تهدید شود، هر حرکتی در هر سطحی میتواند عامل بر هم زننده این امنیت باشد.
یک اتفاق ساده و معمولی در اعماق خودش میتواند مشکوک به نظر بیاید. یک فرد خونسرد بیگناه هم در نهایت میتواند ریگی به کفشهایش داشتهباشد. همانطور رئیس «سازمان ویژه» در کتاب توضیح میدهد:
«برای رژیم، «من به سیاست کاری ندارم»، ابدا معنی و مفهومی ندارد. از نظر ما افراد دو گروه هستند، آنهایی که طرفدار رژیم هستند و آنهایی که دشمن رژیم هستند. برای آنهایی که دشمن رژیم هستند حتما لازم نیست که کاری علیه رژیم انجام داده باشند. کافی است که طرفدار رژیم نباشند یا نتوانند دلیلی بیاورند که کاری به نفع رژیم انجام دادهاند. بله، درباره رژیم هم قانون:«آنکس که با من نیست ضد من است.» صادق است.»
با همین طرز فکر، یک برخورد ساده در کافه میتواند رنگ و بوی امنیتی به خود بگیرد. مرد میخچهای بعد از دستگیری اظهار بیگناهی و بیاطلاعی میکند. از پایتخت خبر میرسد که سازمان ویژه مرکزی به این پرونده حساسیت زیادی دارد بنابراین مظنون باید هر چه سریعتر به پایتخت انتقال داده شود. (در کتاب شهر و کشور نامی ندارد. حتی شخصیتها هم نامی ندارند و آنها با القاب شناخته میشوند.)
در نتیجه ترتیبی داده میشود تا مظنون همراه دو مامور ویژه ابتدا مسافتی را با ماشین تا فرودگاه طی کند و بعد از آن با هواپیما به سمت پایتخت حرکت کنند. ماموریت این است تا دو مامور ویژه در طول مسیر بتوانند اطلاعات تازهای به دست بیاورند. اما این مسافر یک مسافر معمولی نیست و کل جریان کتاب درباره همین سفر است.
کتاب «نقطه ضعف» در سال ۱۹۹۶ جایزهی دوازدهتن یونان (مشهورترین جایزهی ادبی یونان) را برای ساماراکیس به ارمغان آورد و هیئت داوران فرانسه سال ۱۹۷۰ آن را به عنوان بهترین کتاب خارجی در حوزه ادبیات پلیسی انتخاب کردند.
اگر از علاقهمندان به تاریخ معاصر یونان هستید، مطلب زیر را بخوانید.
نوشته نقطه ضعف، آغاز فروپاشی است اولین بار در مجلۀ 30بوک. پدیدار شد.