انتشارات فرزانگان دانشگاه ناشر تخصصی کتب دانشگاهی به شماره مجوز 13558 در استان تهران تاسیس شد و هم اکنون جز یکی از فعال ترین ناشران در زمینه کتب دانشگاهی می باشد. این انتشارات از تمامی نویسندگان و پژوهشگران عزیز جهت چاپ و انتشار کتب خویش فراخوان همکاری صادر نموده است و بدین واسطه از تمامی نویسندگان و مولفان دعوت به همکاری به عمل می آورد. تبدیل پایان نامه به کتاب با شرایط ویژه و حمایت مالی خاص(( برای برخی  کتب با موضوع کاربردی )) انجام می شود.

جهت مشاوره در تالیف و نگارش کتب با واحد پژوهش موسسه تماس بگیرید 02144441784 و 02144441764

تماس خارج از وقت اداری و روزهای تعطیل

09196748645و 09100636002و09196748625

جهت آشنایی با این کتاب به شرح زیر می باشد :

فهرست، پیشگفتار و مقدمه کتاب حاضر بدین شرح است:

فهرست مطالب

پیشگفتار. 11

مقدمه. 15

فصل اول

بررسی و شناخت جایگاه زرتشتیان با مداقه در عقاید خاص دینی، اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی آن ها در ایران   17

بخش اول: پیشینه تاریخی زرتشتیان ایران.. 19

بخش دوم: بررسی وضعیت جغرافیایی سرزمین زرتشتیان.. 20

بند اول: سیستان.. 20

بند دوم: فارس و طبرستان.. 21

بند سوم: یزد، کرمان، خراسان.. 24

بخش سوم: نگاهی اجمالی به وضعیت و جایگاه سیاسی- اجتماعی- فرهنگی زرتشتیان ایران.. 25

بند اول: زرتشتیان و حکومت های ایران پس از اسلام. 25

بند دوم: آل بویه و زرتشتیان.. 26

بند سوم: غزنویان و زرتشتیان.. 28

بند چهارم: سلجوقیان و زرتشتیان.. 29

بخش چهارم: رابطه مسلمانان ایران با زرتشتیان.. 29

بند اول: آزادی های فردی زرتشتیان.. 29

بند دوم: آزادی های مذهبی زرتشتیان.. 31

بند سوم: واکنش و عکس العمل زرتشتیان در مقابل مسلمانان و نگرش آن ها نسبت به اسلام و مسلمانان   32

بخش پنجم: معرفی اماکن مذهبی زرتشتیان.. 35

بند اول: شهرهایی که اماکن مذهبی آن ها فعال بوده است... 35

بند دوم: دلایل دوام و پایداری اماکن مذهبی زرتشتیان.. 37

بند سوم: دلایل زوال و تعطیلی اماکن مذهبی زرتشتیان.. 38

بخش ششم: نگاهی به اوضاع فرهنگی زرتشتیان ایران.. 39

بند اول: خدمات فرهنگی زرتشتیان.. 39

بند دوم: شخصیت های فرهنگی زرتشتیان.. 41

بخش هفتم:  مهاجرت زرتشتیان.. 42

بند اول: نظریه های مختلف درباره مهاجرت زرتشتیان.. 42

بند دوم: دوره های مختلف و انگیزه های مهاجرت زرتشتیان.. 45

فصل دوم

بررسی و شناخت جوانب مختلف مسیحیت با نگاهی به جایگاه مذهبی، فرهنگی، اقتصادی مسیحیان در ایران   49

بخش اول: پیشینه مسیحیت در ایران.. 51

بند اول: نظریه هایی درباره ظهور و حضور مسیحیت در ایران.. 51

بند دوم: وضعیت مسیحیان در ایران بعد از دوره ساسانی.. 53

بخش دوم: بررسی ابعاد جغرافیای مسیحیان ایران.. 56

بند اول:  فارس و خوزستان.. 56

بند دوم: سیستان و کرمان.. 57

بند سوم: خراسان.. 57

بخش سوم: وضعیت سیاسی، اجتماعی و فرهنگی مسیحیان ایران.. 58

بند اول: مسیحیان و حکومت های ایران پس از اسلام. 58

بند دوم: آل بویه و مسیحیان.. 60

بند سوم: غزنویان و مسیحیان.. 62

بند چهارم: سلجوقیان و مسیحیان.. 63

بند پنجم: وضعیت اجتماعی مسیحیان تا استقرار مغولان در ایران.. 67

بخش چهارم: بررسی رابطه مذهبی و دینی مسلمانان با مسیحیان.. 72

بند اول: آزادی های مذهبی مسیحیان.. 72

بند دوم: آزادی فردی و اجتماعی مسیحیان.. 73

بخش پنجم: نگاهی اجمالی به اوضاع فرهنگی مسیحیان ایران.. 75

بند اول: خدمات فرهنگی مسیحیان.. 75

بند دوم: شخصیت های فرهنگی مسیحیان.. 77

بند سوم: اقدامات فرهنگی مسیحیان.. 77

بخش ششم: نگاهی به اماکن مذهبی و اعتقادی مسیحیان.. 78

بخش هفتم: دلایل مهاجرت مسیحیان.. 81

بند اول: حاکمیت ترکان.. 81

بند دوم: حمله مغول.. 82

بند سوم: زبان و فرهنگ.... 82

فصل سوم

بررسی و شناخت وضعیت و جایگاه یهودیان با نگاهی به وضعیت اجتماعی، غرهنگی، اجتماعی و مذهبی یهود در ایران   85

بخش اول: نگاهی به پیشینه، سابقه و اصالت یهودیان ایران.. 87

بخش دوم: بررسی جغرافیای یهودیان.. 89

بند اول: مراکز یهودی نشین ایران.. 89

بخش سوم: جمعیت یهودیان ایران.. 93

بخش چهارم: وضعیت سیاسی- اجتماعی و فرهنگی یهودیان ایران.. 95

بند اول: یهودیان و حکومت های ایران پس از اسلام. 95

بند دوم: غزنویان و یهودیان.. 96

بند سوم: آل بویه و یهودیان.. 97

بند چهارم: سلجوقیان و یهودیان.. 98

بند پنجم: وضعیت اجتماعی یهودیان تا استقرار مغولان در ایران.. 99

بخش پنجم: نگاهی به رابطه دینی و اجتماعی مسلمانان با یهودیان.. 101

بند اول: آزادی های فردی یهودیان.. 101

بند دوم: آزادی اقتصادی یهودیان.. 103

بند سوم: آزادی های مذهبی یهودیان.. 105

بخش ششم: نگرش اسلامی و عمومی مسلمانان نسبت به یهودیان.. 106

بخش هفتم: بررسی کلی اوضاع فرهنگی یهودیان ایران.. 111

بند اول: خدمات فرهنگی یهودیان.. 111

بند دوم: شخصیت های فرهنگی یهودیان.. 112

بخش هشتم: دلایل مهاجرت یهودیان از ایران.. 113

منابع و مآخذ.. 123

پیشگفتار

دین، پدیده ای است که در قالب رفتار در بشر نمود می یابد و این رفتار به عنوان طرز بودن، عمل کردن و زیستن موجود زنده در روان شناسی به طور علمی مورد مطالعه قرار می گیرد. همین تجلّی رفتاری در انسان است که امکان به دام تجربه انداختن بالقوه آن را همچون دیگر رفتارها فراهم می کند. پس محور مورد بررسی در این گستره رفتار دینی است. مباحث دین‏شناسی از مباحث مهم روزگار ماست که توجه بسیاری از متفکران اسلامی را به خود جلب نموده است. تعریف دین یکی از اساسی‏ترین مباحث دین پژوهی معاصر است که حل بسیاری از موضوعات دین شناختی متوقف بر آن می باشد. برخی دین شناسان، نظر به مشکلاتی که تعریف دین را احاطه کرده و آن را امری دشوار و مناقشه‏آمیز ساخته است، مسأله‏ی تعریف دین را «خان اول» در وادی هفت خان دین‏شناسی نامیده‏اند. در واقع همه‏ی تعریف‏های عرضه شده به گونه‏ای دلبخواهی بوده، و ابزارهایی هستند که می‏توان به گونه‏های مختلفی آنها را به کار گرفت. به بیان دیگر دین در معنای خاص آن، پدیده ای الهی و آسمانی است و فاعل و پدید آورنده آن خداوند است، نقش بشر در این باره، عبارت است از ایمان (پذیرش دین)، شناخت و عمل. به عبارت دیگر انسان در مورد دین دو نقش را ایفامی کند. یکی نقش قابلی و پذیرندگی و دیگر نقش فاعلی که جلوه معرفتی و رفتاری دارد و در سایه این دو نقش قابلی و فاعلی نقش سومی پدید می آید که می توان آن را «بهره بری » نامید. یعنی خلق و خوی او در پرتو ایمان و عمل به دین تحول یافته و رنگ دینی به خود می گیرد و سرانجام به زندگی پاکیزه ای در دنیا و آخرت دست می یابد. یکی دیگر از تقسیم بندی های رایج دین، تقسیم آن به زنده و غیرزنده است. برخی از ادیان، متعلق به تاریخ گذشته اند و پیروانی ندارند،گرچه اکثر آن ها تاثیر خود را روی تعلیمات یک یا چند تا از ادیان موجود حفظ کرده اند. این ادیان را، ادیان مرده می نامند، ادیان مصر قدیم در افریقا، ادیان مکزیک و پروی باستان در امریکا، ادیان قدیم بابل و آشور. متعلق به اقوام فنیقی و هیتی، ادیان میترایی و مانی در آسیای صغیر، ادیان یونان و روم باستان، وادیان اقوام سلت و تیوتونی اروپا از این دسته اند. در مقابل این ادیان، ادیان دیگری قرار دارد که هم اکنون پیروانی دارند، هر چند از نظر دامنه نفوذ و تعداد پیروان تفاوت بسیار دارند. از این ادیان به عنوان ادیان زنده یاد می شود که عبارتند از:

1. دین هندویی که تاریخ آن به حدود 1500 تا 2000 سال پیش از میلاد مسیح بازمی گردد.
2. دین یهودی که تاریخ آن به 1200 تا 1500 سال پیش از میلاد مسیح می رسد.
3. دین شینتو که مبدا پیدایش آن را 660 سال پیش از میلاد مسیح گفته اند.
4. دین زرتشتی که تاریخ پیدایش آن را قرن هفتم و ششم پیش از میلاد گفته اند.
5. دین تائونی که تاریخ پیدایش آن را سال 604 قبل از میلاد گفته اند.
6. دین جاینی (جینی) که تاریخ پیدایش آن به سال 599 پیش از میلاد باز می گردد.
7. دین بودایی که سال 560 پیش از میلاد پدید آمده است.
8. دین کنفوسیوسی که سال 551 پیش از میلاد را مبدا ظهور آن دانسته اند.
9. دین و آیین دیگری که از ادیان زنده جهان به شمار می آید، دین صابئی است.

• دین مسیحیت. بنابراین که حضرت عیسی(ع) در سی سالگی دین مسیحیت را اعلان کرده است، تاریخ پیدایش آن سی ام میلادی خواهد بود.
• دین اسلام. با توجه به این که تاریخ ولادت پیامبر گرامی اسلام سال 570 میلادی بوده و آن حضرت در سن چهل سالگی به پیامبری برگزیده شده است. تاریخ پیدایش دین اسلام سال 610 میلادی بوده است.

 دین سیک. تاریخ تولد نانک، بنیانگذار این دین را سال 1469 میلادی و تاریخ وفات او را سال 1538 میلادی نوشته اند، و از طرفی گفته اند وی تا36 سالگی آیین سیک را ابراز نکرده است.از این جا می توان آغاز قرن شانزدهم میلادی راتاریخ تقریبی پیدایش آیین سیک دانست. هر یک از این ادیان، براساس اصل نجات شناختی خود طریق خاصی را برای دست یافتن به وصال هستی مطلق پیشنهاد می کند و از طریق ایمان در پاسخ به رحمت الهی از طریق فنا شدن در ذات باری، و یا از راه اخلاص روحی و اخلاقی به نجات و اشراق راه می برند. گرچه با توجه به بحث های تعریف و تقسیم دین، کاربردهای دین رامی توان تشخیص داد و به بررسی جداگانه نیاز ندارد. ولی برای آن که بتوان بحث عنصر مشترک ادیان را روشن تر عرضه کرد، طرح مستقل آن خالی از فایده نخواهد بود. کاربردهای دین را می توان در موارد زیر نشان داد:

1. برنامه های زندگی اخلاقی و اجتماعی، خواه مستند به وحی باشد یا نباشد، چنان که کمونیسم و اومانیسم نیز گاهی، نوعی دین نامیده می شوند. اگوست کنت که دین به معنای برنامه های مستند به وحی را رد کرد، خود دینی را به نام «دین انسانیت »پیشنهاد کرد که اومانیستی و انسان گرایانه است.
2. اعمال و مناسک و آداب ویژه ای که با عبادت و پرستش همراه است، خواه معبود،خدا یا خدایان و یا ارواح و یا برخی مظاهر طبیعی باشد. چنان که وقتی از ادیان ابتدایی سخن به میان می آید، همین معنا مقصود است.
3. مراسم و آداب زندگی مبتنی بر اعتقاد به جهان غیب که با پرستش خدا یاخدایان همراه است. بخشی از کاربرد دین در مورد ادیان الهی اعم از توحیدی وغیرتوحیدی ناظر به همین معناست.
4. مراسم و مناسک مبتنی بر اعتقاد به ماورای طبیعت و همراه با پرستش خدای یکتا. این مورد در ادیان الهی و توحیدی کاربرد وسیعی دارد که از آن ها با نام ادیان ابراهیمی نیز یاد می شود.